ISO 19650

Overzicht van ISO 19650

Hoe is ISO 19650 geëvolueerd uit PAS 1192-2?

ISO 19650-accreditatie is een internationale standaard die stevig geworteld is in de oudere PAS 1192 (Britse standaard) reeks. PAS 1192, of Publicly Available Specifications, definieerde aanvankelijk de richtlijnen, gedragscodes en standaarden die zijn ontwikkeld om te voldoen aan de directe informatiemanagementbehoeften van de Britse bouwsector.

De overgang van PAS 1192 naar ISO 19650 betekent een wereldwijde harmonisatie van best practices voor informatiemanagement met behulp van BIM (Building Information Modeling). Deze evolutie was erop gericht een consistent, internationaal erkend kader te bieden dat samenwerking en efficiëntie verbetert bij wereldwijde projecten en asset-levenscycli.

Wat is ISO 19650?

ISO 19650 is een reeks BIM (Building Information Modeling) standaarden die concepten en principes uitgebreid behandelen met betrekking tot de organisatie en digitalisering van informatiemanagement over gebouwen en civieltechnische werken, inclusief beveiligingsinformatie.

Deze internationale standaard definieert de gezamenlijke processen die essentieel zijn voor effectief informatiemanagement gedurende de gehele levenscyclus van een project of asset. De ISO 19650-standaard heeft tot doel verspillende activiteiten te minimaliseren en de voorspelbaarheid op het gebied van kosten en tijd voor projecten te vergroten. Het is cruciaal voor het bereiken van efficiënte digitale informatie-uitwisseling en het waarborgen van robuuste informatiemanagementpraktijken.

Equivalente PAS 1192 en ISO 19650 termen

Wat zijn de kerncomponenten en principes van ISO 19650?

De ISO 19650-standaard is opgedeeld in verschillende delen, die elk specifieke aspecten van informatiemanagement en BIM (Building Information Modeling) binnen de gebouwde omgeving behandelen. Deze delen definiëren samen een robuust kader voor samenwerking en informatie-uitwisseling.

ISO 19650-1: Concepten en principes

Dit fundamentele deel van de ISO 19650-standaard definieert de overkoepelende concepten en principes voor informatiemanagement. Het bevat essentiële termen en definities en beschrijft de definitie van informatievereisten. Andere kritieke aspecten die worden behandeld zijn de informatieleveringslevenscyclus, teamstructuren, asset- en projectdefinities, leveringsplanning en hoe gezamenlijke productie te beheren.

ISO 19650-1 beschrijft ook oplossingen en workflows voor de Common Data Environment (CDE), die centraal staan in effectief informatiemanagement. Het bevat secties voor zowel de leveringsfase, met het Project Information Model (PIM), als de operationele fase, met een Asset Information Model (AIM). Dit document stelt ook fasen van maturiteit voor informatiemanagement vast en benadrukt continue verbetering in digitale samenwerking.

ISO 19650 deel 1 – Maturiteitsfasen van informatie

ISO 19650-2: Leveringsfase van de assets

ISO 19650-2 beschrijft specifiek het informatiemanagement tijdens de leveringsfase van assets. Het beschrijft het beheerproces en de vereisten voor een BIM (Building Information Modeling) uitvoeringsplan (BEP), een cruciaal document voor elk project. Dit deel zorgt ervoor dat informatie-uitwisseling gestroomlijnd en consistent is gedurende de projectlevering.

Reikwijdte van het ISO 19650-document

Reikwijdte van ISO 19650-2:

• AIM: Asset Information Model
• PIM: Project Information Model
• A: Start van de leveringsfase, overdracht van relevante informatie van AIM naar PIM
• B: Progressieve ontwikkeling van het ontwerpintentiemodel naar het virtuele bouwmodel
• C: Einde van de leveringsfase, overdracht van relevante informatie van PIM naar AIM

ISO 19650-3: Operationele fase van de assets

ISO 19650-3 richt zich op de operationele fase van assets en biedt richtlijnen voor de Common Data Environment (CDE), het BIM-uitvoeringsplan (BEP), asset-informatiestandaarden, productiemethoden en -procedures, en de leveringscapaciteiten en -bekwaamheden van teams. Dit zorgt voor effectief informatiemanagement, zelfs na afronding van het project.

ISO 19650-4: Informatie-uitwisseling

ISO 19650-4 specificeert de procedure en criteria met betrekking tot informatie-uitwisseling. Het beschrijft hoe de principes van ISO 19650-1 te implementeren voor de fasen van ISO 19650-2 en ISO 19650-3. De maatregelen en controles behandelen specifieke Exchange Information Requirements (EIR), zodat digitale informatie efficiënt en veilig wordt uitgewisseld.

ISO 19650-5: Beveiligingsbewust informatiemanagement

ISO 19650-5 belicht het kritieke aspect van beveiliging in informatiemanagement. Het heeft betrekking op de leverings- en operationele fasen van assets bij het gebruik van BIM (Building Information Modeling). Dit document stelt teams in staat om verspillende activiteiten te minimaliseren en de voorspelbaarheid te vergroten (d.w.z. kosten en tijd) door de beveiliging van gevoelige informatie te waarborgen.

Belangrijke documenten in het ISO 19650-proces: Tijdens het ISO 19650-proces zijn verschillende kritieke documenten nodig om effectief informatiemanagement en samenwerking te faciliteren:

• OIR – Organizational Information Requirements
• PIR – Project Information Requirements
• EIR – Exchange Information Requirements
• AIR – Asset Information Requirements
• BEP – BIM (Building Information Modeling) uitvoeringsplan
• RM – Responsibility Matrix
• TIDP – Task Information Delivery Plans
• MIDP – Master Information Delivery Plan
• RACI – Responsible, Accountable, Consulted, Informed (een matrix voor het definiëren van rollen en verantwoordelijkheden)

Wat zijn de belangrijkste voordelen van ISO 19650 in de bouw, en waarom is het belangrijk?

De invoering van ISO 19650 in de bouw brengt een groot aantal voordelen met zich mee, waardoor het een onmisbare standaard is voor moderne projecten. Het belang ervan ligt in het bevorderen van een efficiëntere, meer gezamenlijke en voorspelbaardere gebouwde omgeving.

• ISO 19650 verbetert informatiemanagement aanzienlijk. Door een gestructureerde aanpak te bieden voor het creëren, beheren en uitwisselen van digitale informatie, vermindert het gegevensverlies en zorgt het ervoor dat alle projectdeelnemers werken met de meest actuele en nauwkeurige gegevens. Deze gestroomlijnde informatie-uitwisseling is cruciaal voor complexe BIM (Building Information Modeling) projecten.
• De standaard bevordert verbeterde samenwerking. Door de implementatie van een Common Data Environment (CDE) en duidelijke vereisten voor informatie-uitwisseling kunnen alle belanghebbenden op een gestandaardiseerde manier toegang krijgen tot en bijdragen aan projectinformatie. Dit vermindert miscommunicatie, fouten en herwerk, wat leidt tot grotere efficiëntie en kostenbesparingen gedurende de levenscyclus van de asset.
• ISO 19650 draagt bij aan risicoreductie. Door processen te standaardiseren en duidelijke vereisten vast te stellen voor informatiebeveiliging en -kwaliteit, helpt het potentiële problemen vroeg in de projectlevenscyclus te identificeren en te beperken. Deze proactieve aanpak minimaliseert kostbare vertragingen en geschillen.
• De ISO 19650-standaard ondersteunt de algehele digitale transformatie van de bouwsector. Het stelt organisaties in staat om BIM (Building Information Modeling) ten volle te benutten, wat leidt tot duurzamere, veerkrachtigere en beter presterende assets. Het behalen van compliance met deze standaard toont een toewijding aan best practices en positioneert organisaties concurrerend op de wereldmarkt.

Wie zijn de belangrijkste belanghebbenden bij ISO 19650-compliance, en wat zijn hun rollen?

Het behalen van ISO 19650-compliance vereist een duidelijk begrip van de verschillende betrokken belanghebbenden en hun specifieke rollen en verantwoordelijkheden binnen het informatiemanagementproces. Samenwerking tussen deze partijen is essentieel voor succesvolle projectlevering en assetbeheer.

Belangrijke belanghebbenden identificeren

In het ISO 19650-kader worden belangrijke belanghebbenden doorgaans gecategoriseerd op basis van hun betrokkenheid bij het informatiemanagementproces. Deze omvatten:

• Appointing Party (opdrachtgevende partij): Dit is de entiteit die een project initieert en de informatievereisten definieert. Zij zijn verantwoordelijk voor het vaststellen van de algehele strategische doelstellingen en het waarborgen dat de ISO 19650-standaard wordt toegepast.
• Lead Appointed Party (hoofdaangestelde partij): Deze partij wordt door de Appointing Party aangesteld om het algehele informatiemanagementproces voor een project te beheren. Zij zijn verantwoordelijk voor het coördineren van informatie-uitwisseling en het waarborgen van compliance met de EIR (Exchange Information Requirements).
• Appointed Parties (aangestelde partijen): Dit zijn de verschillende organisaties of individuen (bijv. ontwerpers, aannemers, specialisten) die door de Lead Appointed Party worden aangesteld om specifieke informatie of diensten met betrekking tot het project te leveren.
• Information Managers (informatiemanagers): Deze individuen of teams zijn verantwoordelijk voor het dagelijkse beheer van informatie binnen de Common Data Environment (CDE), en waarborgen gegevenskwaliteit, beveiliging en naleving van de ISO 19650-standaarden.

Rollen en verantwoordelijkheden

Elke belanghebbende heeft duidelijke rollen en verantwoordelijkheden die cruciaal zijn voor effectief informatiemanagement en BIM (Building Information Modeling) implementatie:

• Appointing Party: Definieert Organizational Information Requirements (OIR), Project Information Requirements (PIR) en Asset Information Requirements (AIR). Zij stellen de Exchange Information Requirements (EIR) op en zorgen ervoor dat contractuele vereisten aansluiten op ISO 19650.
• Lead Appointed Party: Ontwikkelt het BIM (Building Information Modeling) uitvoeringsplan (BEP), beheert de Common Data Environment (CDE), coördineert informatie-uitwisseling tussen aangestelde partijen en waarborgt de kwaliteit en beveiliging van informatie. Zij staan centraal in het faciliteren van samenwerking.
• Appointed Parties: Produceren informatie in overeenstemming met de BEP en EIR, dragen bij aan de Common Data Environment (CDE) en houden zich aan de gespecificeerde informatiemanagementprocedures. Zij zijn verantwoordelijk voor de nauwkeurigheid en volledigheid van hun opleveringen.
• Information Managers: Houden toezicht op de workflow van de Common Data Environment (CDE), beheren toegangsrechten, waarborgen de controleerbaarheid van informatie en faciliteren de soepele stroom van digitale informatie gedurende de projectlevenscyclus. Zij zorgen ervoor dat de principes van de standaard worden nageleefd.

ISO 19650 en Common Data Environment (CDE)

De definitie en het belang van een CDE in ISO 19650

De Common Data Environment (CDE), zoals gedefinieerd door ISO 19650, is de overeengekomen informatiebron voor een bepaald project of asset, verantwoordelijk voor het verzamelen, beheren en verspreiden van elke informatiecontainer via een beheerd proces. De CDE dient als een cloudgebaseerd dataplatform om bouwprojectinformatie op te slaan. Het biedt projectdeelnemers toegang tot deze informatie op basis van hun vereisten, contractuele verplichtingen en autorisatieniveau. Deze centralisatie van gegevens draagt bij aan verbeterde samenwerking, beter informatiemanagement en verhoogde efficiëntie, en speelt zo een instrumentele rol in effectief BIM-management in de bouw.

Wat is de rol van een CDE bij het behalen van compliance met ISO 19650?

De Common Data Environment (CDE) speelt een cruciale rol bij het behalen van compliance met ISO 19650. Het fungeert als een centrale opslagplaats voor het verzamelen, beheren en verspreiden van alle grafische en niet-grafische informatie gedurende de levenscyclus van een project.

Een CDE-platform moet functionaliteiten bieden zoals:

• Versiebeheer: Om wijzigingen aan informatiecontainers te beheren en een audit trail bij te houden.
• Toegangsbeheer: Om ervoor te zorgen dat alleen geautoriseerd personeel informatie kan bekijken, wijzigen of goedkeuren, in overeenstemming met beveiligingsvereisten.
• Workflowbeheer: Om informatie door verschillende fasen te leiden (bijv. work in progress, gedeeld, gepubliceerd, gearchiveerd) zoals gedefinieerd door ISO 19650.
• Clashdetectie en modelcoördinatie: Hoewel het strikt genomen geen CDE-functie is, is integratie met BIM (Building Information Modeling) authoring- en coördinatiesoftware essentieel voor het vroeg identificeren en oplossen van ontwerpconflicten in de projectlevenscyclus.
• Gegevensvalidatie: Tools die informatie kunnen controleren aan de hand van vooraf gedefinieerde vereisten en standaarden om kwaliteit en consistentie te waarborgen.

Om compliance te behalen, moeten aannemers uitgebreide protocollen binnen de CDE opstellen, inclusief beheer van gebruikerstoegang en -rechten. Dit zorgt ervoor dat gegevens effectief worden gedeeld, opgeslagen en beheerd, in lijn met de nadruk van ISO 19650 op gestandaardiseerde processen en richtlijnen voor efficiënt informatiemanagement.

Bovendien is het begrijpen van de ISO 19650-standaarden cruciaal voordat ze worden geïmplementeerd. Dit omvat het begrijpen van de functionele kenmerken van een CDE zoals gedefinieerd door ISO 19650, zoals de rol ervan als de "overeengekomen informatiebron voor een bepaald project of asset". Door deze standaarden grondig te begrijpen, kunnen BIM-teams zorgen voor een correct gebruik van de CDE en zo ISO 19650-compliance faciliteren.

Hoe beheer je een CDE onder ISO 19650-standaarden?

Het beheren van de Common Data Environment (CDE) onder ISO 19650-standaarden houdt in dat er uitgebreide protocollen worden opgesteld om effectief informatiemanagement te waarborgen.

Een belangrijk aspect hiervan is toegangs- en rechtenbeheer. Dit betekent het instellen van regels voor wie informatie binnen de CDE mag bekijken, wijzigen of verwijderen.

Een ander cruciaal element is de controleerbaarheid van logs, die documenteren hoe gegevens worden gemanipuleerd en gedeeld. Transparantie in deze processen is van vitaal belang.

Ten slotte moet een CDE worden ondersteund door een combinatie van technische oplossingen en procesworkflows, zoals gesuggereerd door ISO 19650. Het gaat niet alleen om de software, maar ook om de processen die efficiënt informatiemanagement mogelijk maken.

Wat zijn de praktische stappen om ISO 19650-compliance te behalen?

Het behalen van ISO 19650-compliance is een systematisch proces dat zorgvuldige planning, implementatie en continue monitoring vereist. Het houdt in dat de principes van de standaard worden geïntegreerd in de bestaande workflows van een organisatie en dat een digital-first aanpak van informatiemanagement wordt aangenomen.

De weg naar ISO 19650-compliance begint met een grondig begrip van de vereisten van de standaard en een toewijding vanuit het leiderschap.

1. Bewustzijn en training: Informeer het sleutelpersoneel over de principes van ISO 19650 en BIM (Building Information Modeling). Training moet de verschillende delen van de standaard behandelen, de rol van de Common Data Environment (CDE) en het belang van gestructureerd informatiemanagement.
2. Gap-analyse: Voer een beoordeling uit van de huidige informatiemanagementpraktijken ten opzichte van de ISO 19650-vereisten. Identificeer gebieden waar bestaande processen, technologieën en competenties tekortschieten. Deze analyse vormt de basis van je implementatieplan.
3. Informatievereisten definiëren: Formuleer duidelijk je Organizational Information Requirements (OIR), Project Information Requirements (PIR), Asset Information Requirements (AIR) en Exchange Information Requirements (EIR). Deze documenten zijn fundamenteel voor het sturen van informatieproductie en -uitwisseling.
4. Een Common Data Environment (CDE) implementeren: Zet een robuuste Common Data Environment (CDE) op als de single source of truth voor alle project- en assetinformatie. Dit platform is cruciaal om samenwerking mogelijk te maken en de stroom van digitale gegevens te beheren.
5. Een BIM-uitvoeringsplan (BEP) ontwikkelen: Maak een gedetailleerd BIM-uitvoeringsplan dat beschrijft hoe informatie wordt geproduceerd, uitgewisseld en beheerd gedurende het project. Dit document is essentieel voor het sturen van de digitale workflow.
6. Continue verbetering: ISO 19650 is geen eenmalige prestatie, maar een voortdurende toewijding. Beoordeel en verfijn je informatiemanagementprocessen regelmatig, en pas je aan nieuwe technologieën en lessen uit eerdere projecten aan om compliance te behouden en efficiëntie te optimaliseren.

ISO 19650 Infographic